SAMORZĄDNOŚĆ / GOSPODARKA / INTEGRACJA EUROPEJSKA

ISSN 2082-3673

 

Europrojekty.pl  /  Numer  117  / Krakowskie Genius Loci

 

Innowacyjne samorządy Małopolski: Kraków

 
Krakowskie ganius loci

 





Krakowska koncepcja rozwoju to coś więcej niż jedynie cele spisane w dokumentach czy liczby zawarte w zestawieniach statystycznych. Krakowska koncepcja rozwoju to idea tworzenia w Krakowie przestrzeni, w której każdy może znaleźć inspiracje do działania, do stawania się lepszym. Chodzi o to, by na nowo spojrzeć na ideę samorządności już nie jako swego rodzaju instytucję, urząd, ale jako żywy organizm. Miasto to bowiem nie tylko budynki, ulice czy nawet parki – miasto to przede wszystkim ludzie, którzy je tworzą. Mam tu na myśli nie tylko osoby zameldowane, ale znacznie szerszą kategorię tzw. użytkowników miasta. Należą do niej oczywiście ludzie mieszkający w Krakowie, ale nie tylko. Tkankę naszego miasta w istotny sposób kształtują przecież studenci, przedsiębiorcy, ludzie pracujący w zlokalizowanych w Krakowie firmach, turyści, uczestnicy organizowanych pod Wawelem konferencji i spotkań… Oni właśnie nadają Krakowowi wyjątkowy charakter – oni kształtują krakowskie genius loci.

 

Od wieków Kraków uważany był za miasto otwarte, gościnne. Nie inaczej jest obecnie – świadczy o tym niewątpliwie liczba ponad 12 mln osób, które w zeszłym roku odwiedziło Kraków. Oczywiście nie bez wpływu na tę wartość, była organizacja w naszym mieście Światowych Dni Młodzieży, ale z pewnością swoją cegiełkę dołożyły też liczne wydarzenia organizowane w TAURON Kraków Arenie czy Centrum Kongresowym ICE Kraków. Istotna jest także rola rozwijającej się ciągle infrastruktury transportowej – inwestycje w komunikację miejską, z której rocznie korzysta ponad 370 mln pasażerów, ulepszanie sieci drogowej, budowa ścieżek rowerowych, czy wielka modernizacja Kraków Airport, z pewnością ułatwiają dotarcie do Krakowa i poruszanie się po naszym mieście. Jednak im więcej uczestników ruchu, tym większym wyzwaniom w kontekście ich obsługi musimy stawić czoła. Stąd przygotowania do realizacji przyjętej w referendum przez mieszkańców idei budowy metra, współpraca z Małopolską w zakresie Krakowskiej Kolei Aglomeracyjnej, tworzenie nowych tras tramwajowych czy miejska sieć rowerowa.

Transport to jednak tylko jedna z wielu cegiełek, składających się na tzw. jakość życia w mieście. Pozostałymi elementami są: edukacja, w tym zaplecze naukowo-akademickie, dostęp do mieszkań, środowisko i otoczenia, oferta kulturalna i rekreacyjna, usługi medyczne i bezpieczeństwo. By jednak móc realizować projekty i inwestycje w tych obszarach, trzeba postawić mocno na budowanie przyjaznej biznesowi atmosfery. Bez silnej gospodarki, opartej na różnych branżach i sektorach, nie da się działać, modernizować, kreować przyszłości. Miasta muszą być więc jak magnes dla przedsiębiorców, bo to właśnie oni są motorem napędowym dla rozwoju. To podjęte przez firmy ryzyko, chęć zatrudnienia pracownika, popyt na nowe rozwiązania, kształtuje potencjał danego ośrodka. Tutaj Kraków także ma się czym pochwalić. Jesteśmy największym regionalnym polskim miastem pod względem liczby działających firm i zatrudnienia – odpowiednio 135 tys. i 215 tys., a co istotniejsze najlepszą w Europie lokalizacją dla sektora nowoczesnych usług biznesowych: 160 firm, zatrudniających ponad 60 tys. pracowników nie może się przecież mylić.

To dlatego właśnie Kraków, a nie Warszawa, jest wizytówką Polski na arenie międzynarodowej w tej branży – co więcej, potrafimy nie tylko przyciągać nowe inwestycje, ale także wspierać rozwój tych, którzy już zdecydowali się na nasze miasto. Świadczy o tym stały wzrostowy trend, zarówno w zakresie liczby firm, jak i zatrudnionych w nich pracowników. To bardzo ważne, by mimo tak świetnych wyników, nie spocząć na laurach… by dalej się rozwijać, a jednocześnie wspierać długotrwałe relacje biznesowe – Dlaczego? – bo zabłysnąć naprawdę nie jest trudno, tym jednak na co stawia Kraków jest ciężka praca u podstaw, tworzenie systemowych rozwiązań. To dlatego właśnie w Krakowie powstało Centrum Obsługi Inwestora, Centrum Wspierania Przedsiębiorczości czy Punkt Obsługi Przedsiębiorcy. Wsłuchaliśmy się w potrzeby biznesu i teraz możemy zbierać tego owoce. Roczna wartość ekonomiczna sektora nowoczesnych usług w Krakowie to 2 mld dolarów. Obok takiej kwoty nie można przejść obojętnie – szczególnie jeśli ma się świadomość, ż e roczny budżet naszego miasta to nieco ponad 1,36 mld dolarów.

 

 

To jednak nie jedyny sektor, w którym Kraków jest rozpoznawalny. Świetnie rozwijają się u nas start-upy, prężnie działają środowiska je skupiające. Takie firmy jak Estimote, Brainly, Codewise są przykładami, że dobry pomysł, pasja i odwaga, wystarczają, by trafić do amerykańskiej Doliny Krzemowej. Co jednak istotne, ich twórcy, nie zapomnieli o miejscu, gdzie zaczynali i nadal ich adresem pozostaje Kraków. To właśnie jeden z lepszych przykładów, wspomnianej przeze mnie na początku krakowskiej koncepcji rozwoju, jak i bezsprzeczny dowód, że w Krakowie gospodarka oparta jest na wiedzy.

Bazą i podstawą dla takiego właśnie modelu rozwoju jest krakowski ośrodek naukowo-akademicki. 23 uczelnie wyższe, niemal 180 tys. studentów, ponad 12 tys. nauczycieli akademickich to fakty, na których opiera się sukces Krakowa. Młodzi ludzie widzą tutaj swoją przestrzeń do rozwoju, doceniają, że mogą kształcić się i jednocześnie budować swoją karierę zawodową. Te dwa elementy, wsparte przez dostęp do mieszkań, bogatą ofertę kulturalną i rekreacyjną, świetnie rozwinięte usługi medyczne, powodują, że wiążą oni swoją przyszłość z naszym miastem. Dlatego Kraków może pochwalić się dodatnim wskaźnikiem migracji, tak istotnym w kontekście nadchodzącego niżu demograficznego.

Wciąż jednak wiele przed nami. Wyzwaniem pozostaje likwidacja smogu i zwiększenie liczby dostępnych terenów zielonych. Nie są to rzeczy proste – tym bardziej, gdy weźmie się pod uwagę, że miasto jest właścicielem jedynie ok. 15% nieruchomości zlokalizowanych w Krakowie. To na pewno nie ułatwia nam działania i wiąże się z konkretnymi wydatkami czynionymi na poczet zakupu gruntów od prywatnych właścicieli. Natomiast na pewno nie może być to dla nas żadna wymówka. Nie boimy się jednak i ambitnie stawiamy przed sobą nowe w cele. Zauważamy problem, opracowujemy plan działania i wdrażamy go w życie, choć niestety dostajemy często rykoszetem za bycie pionierem – tak jak to miało miejsce w przypadku walki z zanieczyszczeniem powietrza.

Dlatego muszę po raz kolejny mocno podkreślić, że nikt w Polsce nie prowadzi na taką skalę wymiany pieców węglowych (w ubiegłym i bieżącym roku zlikwidujemy w sumie 2/3 pieców węglowych w mieście) i nikt nie ma tak rozbudowanego systemu osłon dla najuboższych, którzy rezygnują z ogrzewania domów węglem. Od 2019 roku w Krakowie, jako pierwszym polskim mieście, będzie obowiązywać całkowity zakaz palenia węglem. Rozbudowujemy komunikację miejską, do końca 2018 roku tabor w całości będzie ekologiczny, a nawet bez ograniczeń odbieramy od mieszkańców odpady zielone, by nie spalali ich w swoich ogrodach…Wiem, że o cierpliwość w sprawie nieba bez smogu trudno, ale wierzę, że wszystkie nasze działania zaczną niebawem przynosić efekty. Tym bardziej, że potrafimy wykorzystać niestandardowe rozwiązania w tym zakresie, czego przykładem jest Smogathon. W jego trakcie powstało naprawdę kilka bardzo interesujących sposobów na oczyszczenie krakowskiej atmosfery.

 

Najbliższe wolne terminy w ICE na zorganizowanie kongresu w tzw. wysokim okresie (czyli na wiosnę i wczesną jesienią) są w 2021 roku

 

Ale to nie jedyne inspirujące wydarzenie, które odbyło się w Krakowie w ostatnim czasie. W 2015 roku byliśmy miastem gospodarzem I Europejskiego Kongres Samorządów, który w ramach tegorocznej, III już edycji zgromadził niemal 2 tys. uczestników – samorządowców, przedstawicieli rządu, parlamentu, ludzi świata nauki i biznesu. Prawdziwy wysyp ciekawych spotkań nastąpił jednak w 2016 roku, kiedy to odbyła się I edycja konferencji IMPACT oraz kongresu OEES. Dzięki takim wydarzeniom, Kraków odsłania swoją nową twarz – twarz miasta, które potrafi zachęcić do rozmowy, dialogu, wymiany myśli. Nie jest tylko miejscem odtwórczej pracy, a kreacji, aktywnego działania, ambicji i odwagi. To bardzo ważny element krakowskiej koncepcjii rozwoju, bo pozwala podkreślić rolę jaką we współczesnym świecie odgrywa człowiek i jego myśl.

Można więc powiedzieć, że historia zatoczyła koło i wróciłem do tego punktu, od którego rozpocząłem swoją opowieść o Krakowie – do człowieka, z jego marzeniami, potrzebami, problemami, z bagażem doświadczeń, które każdy z nas ma, i z którymi lepiej lub gorzej sobie radzi. Nie ma bowiem żadnej magicznej recepty, żadnego zaklęcia, które da się rzucić, by przestrzeń obok nas stała się przyjazna, by inspirowała, by pozwalała nam się rozwijać. To od nas, od naszych sąsiadów, od odwiedzających nas gości, od tego jak traktujemy się nawzajem, zależy jak będzie wyglądał nasz świat – ten bliższy i ten dalszy. Za Charlesem Montgomerym, chciałbym powtórzyć, że „Miasto […] Może ukraść naszą autonomię lub dać nam wolność rozkwitu.”

Dlatego właśnie istotne jest by miasta pozostały samodzielne, by mogły same decydować o sobie. Myślę, że w tym momencie wielu prezydentów, burmistrzów i wojtów się ze mną zgodzi. Silna lokalna wspólnota jest właśnie tym, na co powinno stawiać każdy kraj – bo miasta są bliżej ludzi niż państwo, a lokalni gospodarze widzą problemy z bliska, znają kontekst. Nie bez przesady mówi się o miastach jako o nowych ośrodkach rozwoju, a częstym motywem spotkań jest idea burmistrzów rządzących światem. Wcielenie tej koncepcji w życie, wymaga jednak tego, by samorząd przestał być rozumiany jako administrator czy zarządca. Smart governance to bowiem coś więcej niż nowoczesne narzędzia, szybko realizowane procedury czy aplikacje ułatwiające rozwiązywanie problemów – to przede wszystkim otwartość, partnerstwo, dialog. Kraków chce łączyć ludzi w podziwie dla uniwersalnych i nieprzemijających wartości: harmonijnego piękna, tradycji, ale jednocześnie pokazywać nowe perspektywy. Taką właśnie ścieżką podążamy, tworząc nową Strategię Rozwoju Krakowa. Chcemy zbudować system, pewien zestaw narzędzi, który pozwoli nam kreować przestrzeń miasta – Krakowa przyszłości, gdzie tradycja w sposób nieuchwytny przeplata się z nowoczesnością. Niepowtarzalnego, intrygującego, zaskakującego, gdzie dbałości o wiekowe dziedzictwo towarzyszy, rozwój nowoczesnych technologii oraz twórcza inwencja mieszkających i pracujących tu ludzi.

Kraków przyszłości chce być przyjazny, pełen twórczej energii i pasji, pragnie inspirować do działania. O tej jakości – jaką Kraków wypracował sobie na przestrzeni wieków – należy więc myśleć wielowymiarowo. To bowiem przede wszystkim nienamacalne poczucie wspólnoty, tożsamości, bezpieczeństwa, historycznego trwania, a jednocześnie odwaga i ambicja do tego, by wyznaczać nowe trendy. To te cechy należy podkreślać w kontekście procesu kreowania przestrzeni naszego miasta, bo to one stanowią o wyjątkowości Krakowa.

 

Jacek Majchrowski
Prezydent Krakowa

Skontaktuj się z nami:

Napisz do nas:

Europrojekty.pl Sp. z o.o.

Al. Korfantego 32/44
40-004 Katowice

NIP: 634-281-53-00

+48 509 179 016

Adres:

E-mail:

Telefon:

Jeśli masz do nas jakieś pytania, chciałbyś podjąć  z nami współpracę lub dowiedzieć się więcej na temat naszego pisma, zapraszamy do kontaktu za pomocą poniższego formularza bądź redakcyjnego adresu
e-mail:

redakcja@europrojekty-pl.pl

redakcja@europrojekty-pl.pl

Copyright © 2014  |  Europrojekty-pl  |  Wszelkie prawa zastrzeżone. Wykorzystywanie artykułów z tej strony bez zgody redakcji lub autora zabronione  |  made by TATUTU

Wysyłanie...  |

Wystąpił błąd. Przepraszamy  |

Wiadomość wysłana  |